Erica

Wat is ’n Erica? Taksonome sukkel al sedert 1700 om ’n duidelike en verstaanbare definisie te gee, sonder noemenswaardige sukses. Ericas is die grootste genus in die Ericaceae-familie. Daar is tans 5 stamme met 15 ander genera in die Ericoideae-subfamilie, almal baie kleiner as die Erica-genus. Ericas is ook die grootste genus in die Kaapse Blomstreek (die klein gebied in die Wes-, Suid- en Noord-Kaap wat die grootste verskeidenheid plantspesies van al die gematigde blomstreke in die wêreld bevat). Daar is al meer as 600 spesies in die Kaapse Blomstreeek aangeteken. ’n Erica is ’n immergroen, meerjarige struik wat van ’n paar sentimeters tot 6 meter hoog kan wees. Die blomme het meestal drie skutblare en vier kelkblare (sepals) terwyl die kroonblare (corolla) baie vorms kan aanneem (onder andere buisvormig, klokvormig en koppievormig). ’n Erica-blom het 8 meeldrade en ’n tweelobbige stamper. Ericas het die meeste blomdele van al die genera in die Ericaceae-familie. Daar is natuurlik uitsonderings op hierdie beskrywing. Kenmerkend van alle Ericas is die klein, smal, omgevoude blare, die sogenaamde erikoïde blare. Die blaarrande vorm amper twee tonneltjies op die onderkant van die blaar. Die harde, wasagtige oppervlakte van die bokant van die blaar voorkom verdamping, dus vind dit slegs op die onderkant van die blaar plaas en ook net in die tonneltjies. Die voortjie tussen die twee blaarrande is harig, wat ook verdamping vertraag. Ericas wat in klam, skaduryke plekke groei, het natuurlik nie spesiale blare nodig nie, en het meestal “gewone” plat blare. Blare is dus kenmerkend, maar identifikasie word veral gedoen na aanleiding van die stuifmeeldrade en bykans elke spesie het ’n unieke stel meeldrade. Ten slotte: omdat die genus so ingewikkeld is, veroorsaak hulle groot probleme aan botaniste en taksonome. As jy sukkel om Ericas uitmekaar te ken, is jy in goeie geselskap. ’n Erica uit Suid-Afrika is vir die eerste keer in 1678 in ’n Europese publikasie genoem, en uit die illustrasie daarby kan afgelei word dat dit Erica cerinthoides was – een van die mees wydverspreide Ericas in Suid-Afrika. Die genusnaam Erica kom van die Grieks ereike (om te breek) en kan verwys na die gemak waarmee takke afgebreek kan word, of ook na die feit dat ’n aftreksel van sekere Ericas destyds gebruik is om nierstene te help opbreek.